Lytse Side 14 - 18, De Volharding
kadastrale gemeente Balk, sectie A, nummer 93, rogmolen en erf in 1832

kadastrale gemeente Balk, sectie A, nummer 94, bleekveld als bouwland in 1832

eigenaren

eigenaar in 1832: erven Bart Sijtses Sijtsema te Balk
bij boedelscheiding in 1842 aan: Truike Barts Sytsema gehuwd met Arend Hendriks Nijmeyer te Balk
verkoop in 1867 aan: Hendrik Arends Nijmeyer te Balk
verkoop in 1886 aan: Meine Annes Meinesz te Harich
verkoop in 1906 aan: Anne Meinesz koopman te Balk, Simon Meinesz koopman te Wijckel
verkoop in 1912 aan: coöperatie De Volharding te Balk
verkoop in 1926 aan: Siebren Hendriks Woudstra, directeur te Balk en Gerrit Foekes van der Wal, koopman te Sloten
verkoop in 1931 aan: Paul de Vries,
verkoop in 1970 aan: Wijnstra
verkoop in 1994 aan: Pakhuis de Volharding bv.
verkoop in 1996 aan: Breek en Sloopwerken te Joure
verkoop in 1997 aan: Imca International bv te Haarlem
 
2006 >>>
De Volharding
kadastrale gegevens

kaart 1832

kadastrale kaart 1832

93 vernummerd in 1879 naar 576
94 vernummerd in 1879 naar 576
576 vernummerd in 1881 naar 595, 596
595 vernummerd in 1883 naar 614, 615
596 vernummerd in 1883 naar 615
614 vernummerd in 1884 naar 623
623 vernummerd in 1888 naar 657, 658
657 vernummerd in 1889 naar 664
658 vernummerd in 1889 naar 663
663 vernummerd in 1901 naar 753
664 vernummerd in 1901 naar 753
 
minuutplan 1832 / netteplan 1887
bron: Tresoar
 
Balk A 93 naar de molen
naar de molen gezien, waterverftekening door Jan Bulthuis omstreeks 1785?

kaart 1913

kadastrale kaart 1913

bewoners
huisnummers: 1812 - 1859 Balk 179; 1859) - (1869) Balk 238;
     
reëelkohieren 1715 - 1805
  eigenaar / bruiker
1746 - 1748 Dirk Sierks weduwe / zelf; blad 125, nummer 155
1750 Dirk Sierks weduwe / Johannes de Jager; blad 125, nummer 155
1758 - 1762 Grietman Rengers / zelf; blad 125, nummer 157
1764 - 1774 Wessel Sints weduwe / zelf; blad 180, nummer 157
1775 Wessel Sints weduwe / zelf; blad 180, nummer 168
1793 Wessel Sints / zelf; blad 180, nummer 168
1804 Abel Abels / zelf; blad 180, nummer 168
reëelkohieren 1715 - 1805
1805  
taxatie van de gebouwen in de gemeente van Balk 1812, huisnummer Balk 179
1812  
volkstelling 1840; huisnummer Balk 179
1840 geen vermelding
woningregister 1849 - 1859 blad 333; huisnummer Balk 179 / 238
1849 - 1859 Hendrikus J Hornstra, schippersknecht ( * 1800 te Balk),
  Seth Henneman, kleermaker ( * 1813 te Leeuwarden)
1859 - 1859 Frederik Sigert, molenaar ( * 1831 te Berlijn)
woningregister 1849 - 1859 blad 334; huisnummer Balk 179 / 238
1849 - 1854 Johannes Hes, korenmolenaarsknecht ( * 1783 te Dokkum)
1854 - 1859 Lourens Alexander Smit, korenmolenaar
1859 - 1859 Gerrit Arjens Boerstra, molenaar
woningregister 1859 - 1869 blad 111; kadastrale gemeente Balk sectie A nummer 95; huisnummer Balk 238
1859 - 1859 Hendrikus J Hornstra,
1859 - 1859 Lourens Alexander Smit, korenmolenaar
1859 - 1863 Geert Arjens Boerstra, korenmolenaar
1863 - 186 Age Hanzes van der Veer, timmerman ( * 26 februari 1834 te Balk)
  Anne H Folmer,
 
   
  deze pagina is in bewerking
     
     
woningregister 1859 - 1869 blad 111; kadastrale gemeente Balk sectie A nummer 96; huisnummer 237
1859 - 1867  
     
 
   
     
     
bewoners
huisnummers: 1812 - 1859 Balk 180; 1859 - 1910 Balk 239;
     
reëelkohieren 1715 - 1805
  eiganaar / bruiker
1804  
speciekohieren 1748 - 1806
1805  
taxatie van de gebouwen in de gemeente van Balk 1812, huisnummer Balk 180
1812 Jelle Aenee, volgnummer 47
   
volkstelling 1840; huisnummer Balk 180
1840  
woningregister 1849 - 1859 blad 335; huisnummer 180 / 239
1849 - 1859 windkorenmolen
woningregister 1859 - 1869 blad 111; kadastrale gemeente Balk sectie A nummer 93; huisnummer 239
1859 - 1869 windkorenmolen
woningregister 1869 - 1879 blad 62; kadastrale gemeente Balk sectie A nummer 93; volgnummer 295
1869 - 1879 windkorenmolen
register van huisnummering 1910 - 1920 blad 29; huisnummer Balk 369 / 403
1910 - 1920 olieslagerij
register van huisnummering 1920 - 1930 blad 36; huisnummer Balk 425
1920 - 1930 olieslagerij / veevoederfabriek
register van huisnummering 1930 - 1939 blad 31; huisnummer Balk 411
1930 - 1939 olieslagerij / pakhuizen
register van huisnummering 1930 - 1939 blad 31; huisnummer 412
  werkplaats Hylke Tijsma,
     
korenmolen aan de oostzijde van Balk (1718) - 1877
 
In de 18e eeuw kende Gaasterland, "de Zevende Grietenije van de Zevenwolden", vier "Koornmolens". Op de Schotanus kaart uit 1718 is er één te vinden in Oudemirdum, één te Sondel en twee in Balk. Watermolens stonden volgens deze kaart bij de Hr Valkenierspolder achter Minnemastate in Harich, bij de Majoor Generaal Koehoornpolder bij Wijckel en bij De Wiel aan het Mirnserklif onder Bakhuizen.
 
kaart Oudemirdum kaart Sondel
 
kaart balk
 
deze pagina is in bewerking
In onderstaande advertentie wordt een welbeklante ROGGE - en WEIT MOOLEN te koop aangeboden in Gaasterland. In welke plaats de molen staat vermeldt de advertentie niet. De aangeboden molen was in gebruik bij Janke Haijes, de weduwe van Wessel Sints.
 
bron: Leeuwarder Courant van 12 maart 1794
 
Bij de kadastrale inventarisatie aan het begin van 19e eeuw vastgelegd in de minuutplans van 1832 was het aantal molens fors uitgebreid. Eén rogmolen aan het Oosteinde van Balk (locatie Volharding), 17 watermolens verspreid over de hele gemeente en 9 molens waarvan de functie niet bekend is. In totaal 27 molens.
 
verkoop
bron: Leeuwarder Courant van 13 juli 1814
 
bron: Tresoar
kadastraal minuutplan uit 1832: 96=huis en erf; 95=huis en erf; 94=bleekveld als bouwland; 93=rogmolen en erf
 
bron: Leeuwarder Courant van 30 oktober 1846
 
verkoop
bron: Leeuwarder Courant van 23 juni 1854
 
bron: Leeuwarder Courant van 22 maart 1870
 
molenaarsknecht
bron: Leeuwarder Courant van 13 maart 1874
 

Stellingmolen De Vlijt 1877 - 1898
 
bron: Tresoar
kadastraal netteplan uit 1887: 620 = huis en erf; 621 = huis en erf; 622 = huis; 623 = graanmalerij en erf
 
Van de molen in Balk is geen foto beschikbaar. In 1877 is de molen De Pelicaan vanuit Koog aan de Zaan verplaatst naar Balk. In 1898 is de molen met een platbodem over de Zuiderzee verplaatst van Balk naar Den Hulst in de gemeente Dalfsen aan de Dedemsvaart.
deze gegevens komen uit de molendatabase van verdwenen molens
De Pelikaan Den Hulst
De Pelikaan in Koog aan de Zaan
foto: verzameling F. Rol, omstreeks 1870
 
bron: Het nieuws van de dag van 19 januari 1878 foto: collectie Hans Lägers
De restanten van de afgebroken standerdmolen werden via een landelijk dagblad te koop aangeboden. de molen van de gebroeders Muller in Den Hulst
 
bron: Nederlandsche Staatscourant van 23 juli 1878
 
molenaarsknecht
bron: Leeuwarder Courant van 29 februari 1879 bron: Leeuwarder Courant van 25 februari 1881
 
opheffing firma Nijmeijer en van der Wal
bron: Leeuwarder Courant van 28 november 1884
 
De Volharding 1898 - 1916
 
Balk A 93 rond 1900
foto: eigen collectie
rechts olieslagerij de Volharding aan het eind van de Lytse Side en links op de achtergrond de Helling aan het Tsjamkedykje
 
bron: Nederlandsche Staatcourant van 14 juli 1899
de complete statuten van de NV: deel 1 en deel 2
Meine Meinesz (1842-1928), Anne Meinesz (1867-1936), Simon Meinesz (1874-1929)
 
 
bron: Algemeen Handelsblad van 14 juli 1899
 
bron: Leeuwarder Courant van 11 mei 1903 >>>
 
bron: Nederlandsche Staatscourant van 13 juni 1906
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 9 augustus 1911 bron: Nieuwsblad van Friesland van 28 oktober 1911
 
Volharding
bron: Leeuwarder Courant van 29 november 1911
 
bron: Algemeen Handelsblad van 11 december 1911 bron: Leeuwarder Courant van 11 december 1911
 
bron: Leeuwarder Courant van 16 maart 1912
bestuursleden:
Brant Hijlkes van der Goot, veehouder en rentmeester, wonende te Harich
Brant Martens van der Goot, landbouwer en lid van de gemeenteraad van Gaasterland, wonende te Wijckel
F. Hofman, C. Mulder,
Wieger Jurjens Draaijer, landbouwer en veehouder wonende te Hemelum
Wiebe Luinenburg, veehouder, wonende te Molkwerum
Douwe Hijlarides, veehouder wonende te Harich
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 30 maart 1912
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 13 april 1912 bron: Nieuwsblad van Friesland van 20 april 1912
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 27 april 1912
Anne Meinesz werd benoemd tot directeur-boekhouder van de veevoederfabriek.
 
foto: eigen collectie
Het personeel van de pas oprichte Coöperatie en hun nieuwe directeur in 1912? op de gevoelige plaat vastgelegd.
staand v.l.n.r.:
1 ? , 2 ?, 3 ? , Albert Jongstra (met handzaag), 5 ? , Jan Groenewoud sr. (met schort), Roelf Groenewold, 8 ?, directeur Anne Meinesz van de olieslagerij
liggend v.l.n.r.: ??
Het gezin van Jan Groenewoud sr. woonde in één van de huizen nabij de Volharding naast of achter de directeurswoning van Meinesz. In de volksmond heette dit de "molenpôlle"
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 13 november 1912
 
bron: Leeuwarder Courant van 21 januari 1913
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 10 september 1913
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 1 november 1913
 
<<< bron: Nieuwsblad van Friesland van 9 augustus 1913
 
bron: ingekomen stukken gemeente Gaasterland
rapport van de arbeidsinspectie over de maand december in het jaar 1913
 
bron: Nieuwsblad van Friesland van 19 september 1914 bron: Leeuwarder Courant van 10 juni 1915
 
bron: Balkster Courant van 6 november 1915
 
De Volharding 1916 - 2008
 
bron: archief gemeente Gaasterland ingekomen stukken toegang 163-130
bouwaanvraag voor het maken van een kantoor / bouwaanvraag voor het maken van een schoorsteen
tekening schoorsteen nog toevoegen
tekening voorgevel Volharding
 
In juni 1916 wordt een aanvraag voor de bouw van een schoorsteen ingediend bij de gemeente Gaasterland. Niet lang daarna zijn er plannen voor een complete nieuwe fabriek. De plannen zijn gemaakt door Tiede Tijsses Tijsma, architect te Balk. De aannemer van de Volharding is niet bekend.
tekeningen: plattegrond, ondertekening
 
 
bron: Leeuwarder Courant van 23 september 1916
 
bron: Algemeen Handelsblad van 5 oktober 1916
 
<<< bron: Balkster Courant van 23 september 1916
 
 
De machines voor de Volharding zijn gemaakt en geleverd door de Utrechtse Machinefabriek Frans Smulders.
Machinefabriek Frans Smulders
 
Frans Smulders veekoekpers Frans Smulders Frans Smulders oliedwinger
roterende veekoekpers   oliedwinger
bron: website Erfgoed Utrecht
 
 
bron: Balkster Courant van 13 december 1919
 
bron: Leeuwarder Courant van 22 januari 1917
 
 
 
 
bestuursleden circa 1924: B.H. van der Goot (voorzitter), W. Draaijer (secretaris) B.M. van der Goot, L Mulder, J.H. Klijnstra, W. Luinenburg, F. Semplonius, S.H. Woudstra directeur
 
 
 
 
 
 
 
luchtfoto
rond 1940 ?
 
 
verkoop verkoop
bron: Leeuwarder Courant van 9 augustus 1926 bron: Leeuwarder Courant van 16 augustus 1926
 
Volharding
bron: Leeuwarder Courant van 30 januari 1931
 
molenaar gevraagd
bron: Leeuwarder Courant van 16 juli 1932
 
In de tweede wereldoorlog was er een danszaal ingericht op één van de graanzolders. Henk de Vries uit Workum en Theo Deden uit Balk gaven hier dansles aan de Balkster jeugd.
 
In het kantoor naast de directeurswoning was na de oorlog het distributiekantoor voor de voedselbonnen.
 
Tijdens de feestweek in 1968 of 1969 is de Jeugdcommissie in Balk begonnen met het organiseren van feestavonden in de Volharding. Dit omdat de feesten in de Treemster nogal eens uit de hand liepen door baldadig publiek. Nu wordt er om de vier of vijf weken een optreden georganiseerd van blues en undergrond muziek. Naast muziek worden er ook films vertoond, zoals "Help" van de Beatles en "Don't look back" over Bob Dylan. Vanwege de studie van de leden is de jeugdcommissie in oktober 1970 opgeheven. De groep bestond uit Johan Dölle, Arnold Hylkema, Dick Hofma, Andries de Jong, Eddie Bosma en Hessel Mous.
Big Wheel
Volharding
bron: Leeuwarder Courant van 31 oktober 1969
Brainbox
bron: Leeuwarder Courant van 21 november 1969
bron: Leeuwarder Courant van 26 december 1969
 
meer over de Jeugdcommissie in Balk is te vinden in de Leeuwarder Courant van 26 december 1969 en 17 oktober 1970 op www.archiefleeuwardercourant.nl
 
 
Balk A 93 rond 2000
 
Balk A 93 rond 2000
 
Balk A 93 rond 2003
 
Dölle landbouwwerktuigen
 
Dölle
Dölle
bron: Leeuwarder Courant van 9 maart 1963
 
Tijsma's houthandel
 
Balk A 93 rond 2003
 

Dit deel huurde Hylke Sjoerds Tijsma tot 1966 voor zijn houthandel en timmeractiviteiten; o.a. het bouwen van BM'ers. De zaagmachines zijn in 1966 verplaatst naar de werkplaats van Haye Dijkstra aan de overzijde.

 
houthandel Tijsma
 
Hylke Sjoerds Tijsma
 
De Citroën (waarschijnlijk type "C6 G1-2 tonnes" ; dit type werd gebouwd in de periode 1930 - 1934; bron www.23ru.nl ) vrachtwagen met oplegger voor het vervoer van boomstammen en hout. Het kenteken B 18583 werd afgegeven op 24 maart 1933 door de gemeente Gaasterland aan Hylke Tijsma te Balk.
 
veiling boedel Tijsma
bron: Leeuwarder Courant van 23 mei 1966
 
jachtwerf / winterberging J. Wijnstra
 
winterberging Wijnstra
foto in 1994 genomen door Gerard Tijsma
 
Wijnstra Volharding
bron: Leeuwarder Courant van 19 maart 1977
 
de strijd om het behoud van pakhuis "De Volharding"
 
krantekop

Leeuwarder Courant 10 april 1996

 
 
Volharding
 
Inmiddels is de Volharding gesloopt (eind februari 2008).
sloop Volharding
sloop Volharding
foto: Leeuwarder Courant 26 februari 2008 Jan de Vries
foto: Balkster Courant Doede de Vries ©
 
sloop Volharding
De restanten van wat eens een centrum van bedrijvigheid was.
foto: Johan Groenewoud 29 februari 2008
 
Bij bodemsaneringswerkzaamheden in het voorjaar van 2009 kwam een oude fundering te voorschijn. Oplettende leden van het HWG schakelden een amateurarcheoloog in. Het bezoek van de archeoloog op maandag 25 mei 2009 was echter te laat. De restanten van de fundering lagen al op een hoop. Van deze restanten zijn foto's gemaakt en een aantal scherven zijn meegenomen voor onderzoek. Het is moeilijk om aan de hand van de brokstukken te kunnen bepalen of deze onderdeel waren van de korenmolen, (1718) - 1877 welke hier ooit heeft gestaan. Of van de oliemolen De Vlijt 1877 - 1898.
Balkster Courant 16 juli 2009
wordt vervolgd
 

 

beginpagina langsdeluts laatste wijziging: 11 september 2017